اکسس کنترل یا سیستم کنترل تردد چیست؟
احراز هویت اکسس کنترل ها در هر مدل دستگاه با هم متفاوت است و هر کدام از آنها نحوه و شیوه متفاوت برای ثبت و ذخیره کاربران در حافظه دستگاه دارد.اما نقطه اشتراک تمام دستگاه های اکسس کنترل وجود خروجی رله برای اتصال دستگاه به انواع قفل برقی برای دریافت فرمان از سوی سیستم مرکزی بوده که اگر تردد مجاز باشد رله فل را برای باز شدن درب آزاد میکند.
دردستگاه های ساده تر که احراز هویت با کارت و رمز انجام میشود در ابتدا برای هر کاربر یک کد کاربری اختصاصی در نظر گرفته میشود که در کنار آن هر کارت یا تگ نیز خود شامل اطلاعاتی درونی به شکل عدد است که با نزدیک شدن آنها به دستگاه این داده ها خوانده میشوند .این اطلاعات عدد شکل نیز باید درکنار کد کاربری هر فرد ذخیره شود.
هر کدام از تگ یا کارت ها با اطلاعات درونی خود و آن کد کاربری اختصاصی متعلق به یه شخص میباشند.زمانی که فرد با کارت خود پای دستگاه برود و آن را در جایگاه مخصوص برای خوانده شدن قرار دهد،دستگاه اطلاعات کارت را برسی کرده و در صورتی که قبلاً این داده ها در حافظه دستگاه ذخیره شده باشد آن را به عنوان کارت مجاز خوانده و امکان دسترسی فرد را میدهد.اما در صورت عدم تطابق اطلاعات داده شده با اطلاعات ذخیره شده درخواست قابل قبول نبوده و امکان دسترسی به فرد داده نمیشود.
معمولا تمامی اکسس کنترل ها دارای چراغ LED بر روی بدنه خود هستند که نشان دهنده مجاز یا غیرمجاز بودن تردد را نشان میدهد.درصورت یکی بودن اطلاعات کارت با اطلاعات ذخیره شده در حافظه دستگاه چراغ به رنگ سبز نمایش داده میشود و رله دستگاه قفل برقی را جهت عبور و باز کردن درب آزاد میسازد و اما چراغ قرمز وجود عدم تردد مجاز میباشد.
این نوع دستگاه های شناسایی که تنها با خوانده کارت و یا رمز عمل میکنند از لحاظ امنیتی زیاد قابل اعتماد نیستند.زیرا کارت،تک،رمز قابل انتقال بین افراد است.یعنی پرسنل یک مجموعه یا ساکنین یه ساختمان میتوانند کارت یا رمز خود را در اختیار افراد دیگر بگذارند.با این کار هم امکان ورود افراد ناآشنا و حتی سارقین در صورت گم شدن یا لو رفتن رمز وجود دارد و هم افراد بدهکار شارژ میتوانند با قرض گرفتن کارت دیگر اعضا،همچنان بدون پرداخت بدهی خود تردد کنند.
برای جلوگیری از این موضوع بهترین راهکار استفاده از اکسس کنترل های چند منظوره بوده که احراز هویت آنها علاوه بر روش های بالا با یک شناسایی بیومتریکی مانند خوانده اثرانگشت،چهره،عنبیه چشم و... همراه است.
نکات مهم در مورد اکسس کنترل ها
نرم افزار در اکسس کنترل ها وظیفه تهیه گزارشات از نحوه عملکرد کاربران در روز را دارند. یعنی کارفرما یا مدیران با کمک آن میتوانند ساعت ،تاریخ و روز ورود خروج پرسنل،افراد داخل ساختمان و... را مشاهده کنید.این نرم افزار تنها مخصوص اکسس کنترل هوایی بوده که دارای پورت شبکه،usb یا هر نوع پورت ارتباطی دیگر به کامپیوتر و یا هر نوع سرور دیگری می باشد و دستگاه های ساده ارزان قیمت این قابلیت را پشتیبانی نمیکنند.
این نرم افزار بر روی سیستم مدیر و کارفرما متصل شده و در آن میتوان برای هر فرد اطلاعات خاصی را مانند کد کارمندی و پرسنلی،نام و نام خانوادگی، یا کد های کاربری اختصاصی در نظر گرفت.با این کار دسترسی به هر فرد با یه سرچ ساده بسیار آسان میشود.
روش تخیله این اطلاعات بر روی کامپیوتر ،لپ تاپ، سرور و...به این گونه بوده که تمامی داده ها در حافظه دستگاه ذخیره میشوند برای گرفتن این اطلاعات باید از یه کابل شبکه یا همان LAN یا یک usb استفاده کرد که از دستگاه به کلاینت های شما متصل میشود.
از دیگر مزیت های نرم افزار کنترل تردد میتوان به اعمال محدودیت در ساعت ها و روزهای به خصوص ، حذف و اضافه کردن کاربران و یا حتی امکان محدود کردن تردد در برخی از بخش های یه سازمان و ساختمان اشاره کرد.
کارفرما میتواند با نرم افزار دستگاه خود به هر فرد در روزهای خاص و در ساعت های خاص تنها اجازه تردد را دهد و یا درصورت تشخیص برای مدت زمانی تعیین شده دسترسی افراد مشخص شده را کاملا مسدود کند.همچنین این مدل نرم افزارها میتوانند به انواع سیستم های حسابداری و پرداخت شارژی هم متصل شوند مانند سیستمهای شهریه باشگاهی،یا شارژ های ساختمانی تا بدون نیاز به دخالت فرد،به صورت خودکار با پرداخت نکردن شارژ و شهریه از ورود آن فرد به مجموعه جلوگیری شود.
همانطور که در اول این متن اشاره کردیم برخی از این محصولات کارت و تگ های RFID را شناسایی میکنند. این تگ و کارت ها فرکانس های متفاوتی دارند که معروف ترین و پرکاربردترین آنها فرکانس مایفر و 125 کیلوهرتز میباشند.( در داخل سایت مطالب بیشتری درمورد آن وجود دارد.)
رله این دستگاهها با پایه NO و NC به عنوان خروجی دستگاه هستند که یکی از این پایه ها به قفل برقی اتصال پیداکرده و به صورت یک مدار برق را به قفل ارسال میکند.اما در برخی از مدل اکسس کنترل ها برق به صورت مستقیم با جریان ۱۲ولت به قفل ارسال میگردد.
یکی از مهمترین نکاتی که هنگام خرید اکسس کنترل باید به آن دقت کنید پشتیبانی از تعداد کاربران این دستگاه ها است.هر اکسس کنترلی احراز هویت و گزارش یک تعداد کاربر را میتواند ثبت کند.بنابراین شما با توجه به تعداد کاربران مجوعه و میزان ثبت تردد که نیاز دارید،دستگاه مناسب خود را باید خرید کنید.
قابلیت اتصال به شبکه
این قابلیت در برخی از مدل های اکسس کنترل وجود دارد که امکان نصب نرم افزار برای تهیه و ثبت گزارشات تردد را دارند.این مدل کنترل تردد ها از یک کارت حافظه برخوردار میباشند که بتوانند تعداد تردد ها را در خود ذخیره سازند. با نصب یک نرم افزار که مخصوص همان برند اکسس کنترل میباشد، اطلاعات در حافظه ذخیره شده و کارفرما میتواند با استفاده از پورت LAN و USB و یا در برخی از دستگاه ها از طریق WIFI این اطلاعات که شامل : ساعت، روز و تاریخ ورود و خروج کاربران میشود را به کامپوتر و یا لپ تاب شخصی خود انتقال دهند.
این مدل دستگاه ها با چننین قابلیتی نسبت به مدل های ساده ،دارای قیمت بالاتر میباشند.
انواع روش های کنترل تردد
برای احراز هویت کاربران میتوان از روش های گوناگونی استفاده نمود که پرکاربرد ترین آنها خواندن گارت و تگ RFID, رمز،اثرانگشت و تسخیص چهره میباشد.
رمز:شامل یک کد معمولا ۴ رقمی میباشد. هر کاربر یک کد مخصوص به خود را از طرف کارفرما دریافت میکند که با وارد کردن آن کد از طریق صفحه کلید اکسس کنترل و درصورت تایید توسط سیستم ،مجوز ورود و یا خروج داده میشود.
کارت و تگ:این کارت ها با تکنولوژی RFID با فرکانس مایفر و ۱۲۵em میباشند که هر فرد یک کارت مخصوص به خود با کدکاربری مخصوص آن کارت را دارد.با گرفتن این کارت بر روی اکسس کنترل تا فاصله ۵ سانتی متری اطلاعات کارت توسط دستگاه خوانده میشود و درصورت صحت این اطلاعات فرمان ورود و خروج ارسال میشود.
اثرانگشت و تشخیص چهره:این دو احراز هویت از نوع بیومتریک هستند که به شدت سطح امنیت را افزایش میدهند. اثرانگشت و چهره هر فرد منحصر بفرد اوست و قابل انتقال و یا گم شدن نیستند، پس درصد تقلب و خطا در این نوع سیستم وجو ندارد.
اثرانگشت و چهره هر فرد در سیستم ثبت و ذخیره میشود و در زمان اعمال این احراز هویت ها بر روی دستگاه از طریق اسکنرها در صورت تطابق آنها ،مجوز ورود و خروج داده میشود.
نحوه عملکرد سیستم کنترل تردد:
زمانی که تگ و کارت پرسنل بر روی جایگاه مشخص شده در اکسس کنترل قرار میگیرد اطلاعاتی که در آنها به شکل کد یا عدد است به مرکز کنترل اکسس ارسال میشود و در آنجا با کد و یا عدد های از پیش تعیین شده ای که در حافظه دستگاه ذخیره شده است مقایسه میگردد. در صورت مطابقت اطلاعات ذخیره شده با کد آن تگ و یا کارت اجازه عبور صادر میشود و اگر این اطلاعت با یکدیگر یکی نباشند درخواست رد میشود و درب باز نمیگردد.
اکسس کنترل ها معمولا دارای یک رله آزاد هستند که به قفل های برقی وصل میشوند و رله در صورت تایید مرکز فرمان بابت اطلاعات خوانده شده از روی تگ و کارت پرسنل فعال میشود.اگر اطلاعات پذیرفته شود LED سبز روی اکسس روشن میشود و درب جهت عبور افراد باز میگردد و چنانچه اطلاعات مطابقت نداشته باشد چراغ چشمک زن LED قرمز روشن میشود و درب همچنان بسته میماند.
سیستم بالا عملکردی به صورت ساده دارد یعنی فرمان باز شو به کمک تگ و کارت انجام میشود و این عوامل قابل انتقال از فردی به فرد دیگر است ( یعنی اگر پرسنلی تگ و کارت خود را گم کرده باشد و یا اجازه عبور از درب خاصی را نداشته باشد میتواند از دیگر پرسنل ها تگ و کارت آنها را بگیرد و به راحتی تردد خود را انجام دهد) .این نوع سیستم امنیت کمی دارد و معمولا در مجموعه های بسیار کوچیک با تردد های محدود استفاده میشود.
برای افزایش امنیت و جلوگیری از تردد غیر مجاز و سو استفاده کردن از اکسس های دوگانه میتوان استفاده کرد که علاوه بر شناسایی کارت و یا رمز تایید عبور را به وسیله یکی از روش های شناسایی بیومتریک مانند تشخیص اثرانگشت، تشخیص چهره، و.... انجام دهد.
نرم افزار کنترل تردد
برخی از اکسس کنترل های مجهز به نرم افزار کنترل تردد هستند .وظیفه این نرم افزار ها گرفتن گزارش از نحوه تردد افراد و ثبت و ذخیره آن است.به کمک این گزارش کارفرما میتواند اطلاع یابد پرسنل خود در چه روز، تاریخ، و چه ساعتی از کدام یک از درب های ورودی مجموعه ورود و خروج داشته است.علاوه بر تهیه این گزارش میتوان برای هر کاربر محدودیت تردد در نظر گرفت یعنی مشخص ساخت هر کاربر در چه روز و چه ساعتی به کدام مکان میتواند دسترسی داشته باشد.
کار فرما میتواند هر زمانی که بخواهد زمان دسترسی پرسنل خود را تعیین نماید و از ورود و خروج برخی از افراد در محدوده های زمانی و مکانی جلوگیری کند و یا به کل تردد افراد را غیرمجاز و آنها را سیستم به طور موقت یا دائم حذف کند.
در نرم افزار اکسس کنترل افراد میتوانند با کد کاربری،کدپرسنلی،نام و نام خانوادگی یا با کد و رمز به صورت تک به تک نام گذاری شوند.برای دریافت گزارش های ثبت شده میتوان اکسس را با پورت شبکه و کابل شبکه به کامپوتر متصل کرد و در یک فلش مموری اطلاعات را ذخیره سازی نمود.